Искуствата  ни  кажуваат  дека  со  нуспојавите  од  хемотерапијата  подобро  се  справуваат  жените  кои се  добро запознаени  со  постапката и кои  во  семејството  имаат  квалитетна  поддршка. Ако  пациентката  нема  баш  никаква  претстава за  постапката, првата  апликација  на  хемотерапија  е  особено  голем  стрес.  Затоа  е  добро  пред  првата  хемотерапија да  се  поразговара  со  стручно  лице  кое  го  разбира  протоколот. Ситуацијата  може  да ја отежне нервозата  на  пациентката.  Со  дехидрираност  може  да  се  наруши  општата  состојба.  Ако  хемотерапијата  се  прима  амбулатски,  треба  да  се  распрашате  дали  мора  да  се  дојде  на  клиника  и  смеат ли  да  се  земаат  вообичаените  лекови  ако  пациентката  ги  зема.  Добро  е  да  си  понесете соодветен  оброк  и  течност  бидејќи  може  да  се  случи  одредено  време  да  се  чека  за  апликација.  Корисно е  во придружба да  имате  некој  кој  ќе  ви  биде  добра  потпора.  Искуствата  на  другите  пациентки  е  добро  да  се  послушаат,  но  не  е добро  да  се  очекува  дека  и  ние  ќе  го  доживееме  истото. Всушност,  хемотерапијските  протоколи  се  различни (заради  различните  дијагнози), а  и  кога  се  еднакви,  нуспојавите  можат  да  бидат  различно  изразени.

Нуспојавите  се  јавуваат  најчесто  еден  ден  после  примањето  на  хемотерапијата  како  одложена  реакција. Добро  е  однапред  да  се  подготват  лековите  против  мачнина. Треба  да  се  пие  барем  две  литри  течност  во  текот  на  денот, да  се  зема  лесна (не  прежена) храна,  да  се  внимава  на  чистотата  на  усната  шуплина.  Пациентките  што  ги  загрижува  интензитетот  на  нуспојавите  нека  се  обратат  кај  својот  лекар  по  семејна  медицина  или  кај  друг специјалист.

КАКО ДА  СЕ  УБЛАЖИ  МАЧНИНАТА  ПОВРЗАНА  СО  ХЕМОТЕРАПИЈА?  ИМА  ЛИ  ПОМОШ  ЗА  СУВА УСТА, НЕСОНИЦА,  ГЛАВОБОЛКА,  ИСЦРПЕНОСТ?

При  аплицирање  на  хемотерапијата  во  клиниката  се  примаат  и  средства  против  мачнина.  За  жал,  за  деновите  после  хемотерапијата  на  рецепт  против  мачнина  можат  да  се  добијат  единствено таблетите Реглан. Секој  сам  може  да  си  помогне  пиејќи  доволно  течности (вода,  билни  чаеви, вода  тонирана  со  лимон  и  други  напитоци) за  кои ќе  бидеме  уверени  дека  ни  помагаат.  Кој  не  успее  да  пие  доволно  течност,  повраќа  и  чувствува  дехидрација,  треба  да  се  јави  на  клиниката  заради  инфузија.  На  приватен  рецепт (оној  на  кој  се  добива  лек со  доплата) може во  аптека  да  се  набават  лекови  против  мачнина  за  време  на  хемотерапија. Во  врска  со  земањето  такви  лекови  задолжително  треба  да  се  посоветувате  со  лекарот.

Сува  уста  е  многу  честа  нуспојава  за  време  на  хемотерапијата. Важно  е  да  се  земат  доволно  течности  и  да  се  одржува  чистотата  на  усната  шуплина  за  да  не  дојде  до  инфекции. Треба  да  се  употребува мека  забна  четкица,  да  се  избенува  пиење на  алкохолни  и  газирани  пијалоци и пушење на  цигари.  Треба  да  се  јадат  5-7  мали  оброци,  оладени  или  млаки.  Храната  треба  да  биде  мека  со  малку  зачини.  Устата  може да  се  испира со сол  и  сода  бикарбона (една лажичка  сол,  една  лажичка  сода  бикарбона  растопени  во  литар  вода). Секако  треба  да  излегувате  на  воздух  и  да  правите  лесни  прошетки.  Не  е  препорачливо да  јадете  доцна  навечер, и  пожелно е да  изградите  свој  ритуал  за  одење  на  спиење.

Ако пациентката  може,  корисно  е  да  се  јави  во  некое  советувалиште  заради  запознавање  со  техниката  за  дишење  и  релаксација.